Sprawności harcerskie - jest to harcerski instrument metodyczny. Sprawnością jest biegłość harcerza w pewnej dziedzinie, wykazana w praktyce. Zdobycie sprawności wskazuje, że dany harcerz wykonał określone zadania i posiadł niezbędne umiejętności. Sprawności są zdobywane indywidualnie.
Sprawności wyewoluowały z systemu odznak skautowych (merit badges). Mają za zadanie motywować harcerza do samorozwoju i są wymagane dla uzyskania kolejnych stopni harcerskich.
Zdobyta sprawność oznaczana jest na prawym rękawie munduru harcerskiego, krążkiem o średnicy 3 cm. Tradycyjnie oznaczenia sprawności wyszywa się lub przyszywa po trzy w rzędzie, w odstępach co 1/2 cm, pierwszy rząd 10 cm od wszycia rękawa, lub poniżej plakietki specjalności. Kolejność może być regulowana przez tradycyjne zasady środowisk (np. sprawności mistrzowskie i samarytańskie wyszywa się w pierwszym rzędzie od góry), lub jest dowolna - wtedy najczęściej wyszyte są w takiej kolejności, w jakiej zostały zdobyte.

W ZHP, zgodnie z zaleceniami Głównej Kwatery, harcerze mogą przyszywać gotowe oznaczenia sprawności. Dawniej wszystkie one były wyposażone w obwódki, teraz wiele z nich trzeba przyszywać na okrętkę nicią w odpowiednim kolorze. Wciąż jednak znaczna część harcerzy wyszywa ich oznaki bezpośrednio na mundurze w sposób tradycyjny. W takim wypadku w ZHP są one wykonane czarną nicią lub kolorowe, wg wzorów w regulaminie.
ZDOBYWANIE SPRAWNOŚCI
Decyzję o podjęciu się zdobycia sprawności, harcerz i harcerka zgłaszają do drużynowego bądź zastępowego, którzy otwierają tzw. próbę (co jest potwierdzone dodatkowo rozkazem drużynowego). Jest to okres, w czasie którego należy wykonać zadania określone w wymaganiach sprawności. Po jego upłynięciu, próba zostaje zamknięta i oceniona przez Radę Drużyny, drużynowego lub wyznaczoną przez niego osobę, która decyduje o przyznaniu sprawności. Decyzję o przyznaniu sprawności mistrzowskiej drużynowy podejmuje ze specjalistą w danej dziedzinie.
Zdobycie sprawności drużynowy ogłasza rozkazem i wpisuje do książeczki służbowej harcerza.
|